Trong các bài viết trước, chúng tôi đã giới thiệu các nguyên tắc của GHP và GMP, vốn điều chỉnh các vấn đề vệ sinh và tổ chức quy trình tại các cơ sở chế biến. Tuy nhiên, chuỗi kiểm soát thực phẩm hoàn chỉnh ở Liên minh Châu Âu lại được bắt đầu từ sớm hơn nhiều – trực tiếp tại đồng ruộng, vườn cây ăn quả và các trang trại chăn nuôi. Hệ thống GAP (Good Agricultural Practices), hay còn gọi là Thực hành Nông nghiệp Tốt, chịu trách nhiệm cho điều này.
GAP là một tập hợp các quy trình và hướng dẫn được áp dụng trong giai đoạn sản xuất nông nghiệp sơ chế. Hệ thống này bao gồm tất cả các hoạt động từ thời điểm chuẩn bị đất, chăn nuôi gia súc và trồng trọt, cho đến thu hoạch và vận chuyển nguyên liệu thô đến các nhà máy chế biến¹. Mục tiêu cơ bản của GAP tại Châu Âu là đảm bảo các nguyên liệu thô như thịt bò, thịt heo hoặc táo được tạo ra trong các điều kiện được kiểm soát, giảm thiểu rủi ro ô nhiễm ngay tại nguồn.
Các lĩnh vực chính được hệ thống GAP bao quát
Các nguyên tắc Thực hành Nông nghiệp Tốt tại các trang trại Châu Âu tập trung vào một số lĩnh vực then chốt sau²:
- Quản lý đất và nước: Quản lý hợp lý tài nguyên nước và bảo vệ cấu trúc đất khỏi bị suy thoái, xói mòn. Chỉ nguồn nước đáp ứng các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về độ sạch mới được phép sử dụng để tưới tiêu cho cây trồng.
- Bảo vệ thực vật bền vững: Kiểm soát chặt chẽ việc sử dụng phân bón và các sản phẩm bảo vệ thực vật. Các biện pháp xử lý này được giới hạn ở mức tối thiểu cần thiết và được thực hiện theo quy định của EU, giúp ngăn ngừa sự hiện diện của các chất không mong muốn trong thành phẩm.
- Phúc lợi và định danh động vật: Đảm bảo cho vật nuôi các điều kiện sống phù hợp, không gian và thức ăn an toàn không bị ô nhiễm. Mỗi cá thể động vật đều phải đăng ký bắt buộc, đây là cơ sở để giám sát lịch sử của chúng.
- Vệ sinh thu hoạch và vận chuyển: Tuân thủ các quy trình vệ sinh trong quá trình thu thập nguyên liệu thô (ví dụ: thu hoạch táo), giúp ngăn ngừa nhiễm bẩn cơ học và vi sinh trước khi giao cho nhà chế biến.
Tại sao tiêu chuẩn GAP lại quan trọng?
Đối với những người thu mua thực phẩm Châu Âu tại Nhật Bản, Việt Nam hay Singapore, việc các nhà sản xuất nông nghiệp áp dụng GAP là minh chứng cho sự tin cậy của toàn bộ quy trình. Hệ thống này đảm bảo:
- An toàn từ gốc rễ: Loại bỏ các mối nguy vật lý, hóa học và sinh học tiềm ẩn ở giai đoạn sớm nhất của quá trình tạo ra thực phẩm.
- Tính đồng nhất của nguồn nguyên liệu: Việc tiêu chuẩn hóa các quy trình nông nghiệp giúp trái cây và thịt thu hoạch được có các thông số kỹ thuật ổn định và đồng đều.
- Nền tảng của khả năng truy xuất nguồn gốc: GAP cung cấp những tài liệu đầu tiên trong hệ thống “Từ trang trại đến bàn ăn”³. Nhờ đó, có thể tái hiện chính xác lịch sử sản phẩm đến tận từng trang trại nông nghiệp cụ thể.
Việc áp dụng các nguyên tắc GAP tại Liên minh Châu Âu đảm bảo rằng nền nông nghiệp hiện đại dựa trên việc quản lý có trách nhiệm các nguồn tài nguyên thiên nhiên, tạo nền tảng vững chắc cho các giai đoạn tiếp theo của quá trình sản xuất thực phẩm cao cấp!
2 https://openknowledge.fao.org/items/c7a6f8cd-3e02-403b-a0e0-f220bee6d804
3 https://www.consilium.europa.eu/en/policies/from-farm-to-fork/
